In Nederland worden gezondheidsverschillen steeds zichtbaarder. Mensen met de 20% laagste inkomens
leven gemiddeld 8 jaar korter en 21 jaar minder in goede gezondheid dan mensen binnen de 20% hoogste
inkomens (CBS Statline, 2023). GelijkGezond verbindt bewoners in een kwetsbare positie aan
professionals uit welzijn en gemeenten, de zogenaamde ‘doorbijters’, via doorverwijzing van de huisarts.
Samen vinden zij duurzame oplossingen voor problemen die verder reiken dan het medische
domein. Zorgverzekeraar VGZ en DSW sloten zich al vroeg aan bij GelijkGezond. Niet als traditionele
financier, maar als partners die geloven in de kracht van samenwerking en vernieuwende vormen van
ondersteuning. We bespraken dit initiatief met Wessel Breeuwsma, beleidsontwikkelaar Gezondheid en
Preventie bij VGZ.
Domeinoverstijgende benadering in GelijkGezond
Zorgverzekeraar VGZ ziet dat veel zorgvragen een basis hebben in sociale problemen zoals schulden,
huisvesting, stress of eenzaamheid. Mensen krijgen vaak – goede – hulp vanuit verschillende
instanties, zonder dat de onderliggende problemen worden aangepakt. Dat vraagt om samenwerking over
domeinen heen. GelijkGezond kwam met een antwoord: een aanpak waarin professionals tijd en ruimte
krijgen om mensen écht te leren kennen en samen stappen te zetten naar een gezonder bestaan. Dat
doen ze door samen met de mensen om wie het gaat te werken aan de onderliggende financiële, sociale
en/of maatschappelijke oorzaken.
Zorgverzekeraar VGZ is enthousiast
Zorgverzekeraar VGZ was al snel enthousiast over GelijkGezond. Niet alleen vanwege het doel en de
aanpak, maar ook omdat GelijkGezond dit financieel duurzaam weet te maken. Om de inzet van de
doorbijter te betalen, zorgt GelijkGezond voor voorfinanciering vanuit sociale investeerders. Als
vervolgens de (zorg-)kosten dalen door de nieuwe aanpak, dan betalen zorgverzekeraars en gemeenten
dit resultaat aan GelijkGezond, die zo de sociale investeerders terugbetaalt. Breeuwsma: “GelijkGezond doet dat heel slim. Ze hebben eerst de financieringsvraag opgelost, zodat ze daarmee revolverende inkomsten genereren. Dit is belangrijk, omdat veelal de structurele financiering ontbreekt. Dan is het voor veel partijen makkelijker discussiëren.”
Daar zit een breder punt over samenwerking tussen zorg en het sociaal domein rondom, volgens
Breeuwsma: “Het begint met gesprekken om elkaar te begrijpen. Wat is iemands leefwereld? Welke taal
spreken verschillende partijen vanuit verschillende domeinen? Hoe leren we elkaar begrijpen? Vanuit
daar moet je samen gaan zoeken naar goede oplossingen. Het is belangrijk om vanaf de start samen het
gesprek aan te gaan en alle perspectieven mee te nemen, ook die van de zorgverzekeraar.”
Tip! Start je zelf met samenwerken over verschillende domeinen? Bekijk welke belangrijke aspecten je vooraf regelt in de ‘Handreiking: Domeinoverstijgende samenwerking voor het bevorderen van een gezonde leefstijl’ van de Coalitie Leefstijl in de Zorg.
“Het is belangrijk om vanaf het begin al samen het gesprek aan te gaan en alle perspectieven mee te nemen, ook die van de zorgverzekeraar.”
GelijkGezond biedt perspectief
VGZ is blij dat inmiddels alle zorgverzekeraars zich bij dit initiatief hebben aangesloten. Het is voor VGZ niet zomaar een project, maar een voorbeeld van hoe het anders kan. GelijkGezond is een aanpak waar zorg en samenleving elkaar vinden in een gedeelde verantwoordelijkheid voor een gezond
leven van inwoners van Nederland. Voor professionals die werken op het grensvlak van zorg
en welzijn biedt dit inspiratie én een uitnodiging: bouw samen verder aan een beweging waarin
gezondheid niet wordt geleverd, maar geleefd.
